news victoryتازه ها

آیا تبلیغات دندان‌پزشکی که به بیماران مشاوره درمانی رایگان پیشنهاد می‌دهند اخلاقی هستند؟

By May 6, 2021 No Comments

گاهِ اخلاق: ۱۹

پاسخ به چالش‌های اخلاقی دندانپزشکی توسط شورای اخلاق، امور قضایی و آئین‌نامه انجمن دندان‌پزشکی آمریکا
ترجمه و تنظیم متن توسط گروه رسانه‌ای دندانه
آرشیو مقالات گاه اخلاق

سؤال: به تازگی متوجه شده‌ام تعدادی از دندان‌پزشکان در تبلیغ خود ذکر می‌کنند که مشاوره درمانی رایگان ارائه می‌دهند. تصور من این است که این راهی برای جذب بیماران جدید به مطب است و این کار در مجموع چندان اخلاقی به نظر نمی‌رسد. آیا چنین نیست؟

پاسخ: این سؤال مانند بسیاری از چالش‌های اخلاقی دیگر چندوجهی است و پاسخ صریحی برای آن وجود ندارد.

اگر دغدغه اصلی شما این باشد که آیا می‌توان شخصی را به خاطر تبلیغ کردن، متهم به رفتار غیراخلاقی کرد، باید بگویم خیر. صرف تبلیغ کردن و فعالیت‌های مشوق مرتبط مانند پیشنهاد یا ارائه نظرات درمانی رایگان، به خودی خود کاملاً اخلاقی هستند. با این حال، پاسخ کامل به سؤالی که شما مطرح کردید نیاز به تحلیل ظریف‌تری دارد.

کد رفتار حرفه‌ای و اصول اخلاقی انجمن دندان‌پزشکی آمریکا (کد ADA)، درباره نظر دادن درخصوص طرح درمان، تبلیغات و هدف ما از ارائه خدمات سلامت دهان به عموم مردم موضوعاتی را مطرح می‌کند.

اولین اصل این کد یعنی استقلال بیمار (خودمختاری) می‌گوید: «دندان‌پزشک وظیفه دارد به حقوق بیمار در زمینه تصمیم‌گیری برای خود و حریم خصوصی احترام بگذارد.» این به آن معنا است که بیمار حق دارد هر دندان‌پزشکی که می‌خواهد را انتخاب کند. بخش بعدی این اصل از دندان‌پزشکان می‌خواهد بیماران را مطابق خواسته‌های خود آن‌ها و در چارچوب درمانی قابل قبول درمان کنند. برای تحقق این امر بیمار باید اطلاعات مورد نیاز را برای درک کامل از گزینه‌های درمانی پیش رو به دست آورد.

بخشی از کد ADA که به «مشاوره و ارجاع» اختصاص دارد می‌گوید: «دندان‌پزشکان هر زمان که مصالح بیمار ایجاب می‌کند باید نظر مشورتی شخص دومی را اخذ کنند.» زمانی که دندان‌پزشک بیمار را به برای مشورت نزد دندان‌پزشک دیگری می‌فرستد، دندان‌پزشک دوم باید بعد از ارائه نظر خود، بیمار را، حتی اگر خودش ترجیح دیگری اعلام کند، برای درمان نزد دندان‌پزشک اول بفرستد. نظریه‌ی مشورتی که درباره «مشاوره دادن به بیمار» توضیحاتی ارائه می‌دهد، می‌گوید: «دندان‌پزشکی که بیماری را نزد او ارجاع داده‌اند تا تشخیص خود را بگوید، نباید در توصیه‌های درمانی خود به بیمار منافع زیادی داشته باشد.»

این بخش از کد ADA زمانی موضوعیت پیدا می‌کند که شخص ثالث، برای مثال پرداخت کنندگان هزینه‌های درمانی دندان‌پزشکی، بیماری را به یک دندان‌پزشک ارجاع می‌دهد؛ اما در موقعیتی که شما شرح دادید، بیماران خود، دندان‌پزشک مشاوره دهنده را انتخاب می‌کنند.

در مجموع از آنچه گفتیم می‌توان نتیجه گرفت که صرف نظریه درمانی دادن به عنوان دندان‌پزشک دوم کاری غیراخلاقی نیست. همچنین برای بیمار کاملاً قابل قبول است که نظر دندان‌پزشک دومی را جویا شود. در اصل زمانی که بیمار سؤال یا دغدغه‌ای درباره مناسب بودن طرح درمان پیشنهادی خود دارد، دندان‌پزشک باید نظر شخص دومی را در این زمینه بخواهد.

حال بیایید به سؤالی که شما مطرح کردید نگاه دقیق‌تری بیندازیم و ببینیم هدف یک دندان‌پزشک از استفاده از این استراتژی‌های تبلیغاتی چه می‌تواند باشد و این انگیزه‌ها چه مشکلات اخلاقی را می‌توانند به دنبال بیاورند. بخشی از کد ADA که به تبلیغات مربوط است، می‌گوید: «اگرچه همه دندان‌پزشکان حق تبلیغ دارند، هیچ یک از آنان نباید به گونه‌ای اشتباه یا فریبنده تبلیغ کنند یا بیمار را بفریبند.»

عبارت کلیدی که اینجا به کار رفته «به هر نحو اشتباه یا فریبنده» است. در پیشنهاد «مشاوره‌ی درمانی رایگان» به‌عنوان یک ترفند تبلیغاتی، یک دغدغه‌ی اخلاقی می‌تواند وجود داشته باشد. دندان‌پزشک زمانی که خدمات رایگان پیشنهاد می‌دهد، باید از ادبیاتی استفاده کند که عموم مردم درک درستی از آن داشته باشند. انگیزه دندان‌پزشکی که متعهد به اصول اخلاقی است، از پیشنهاد دادن خدمات مشاوره رایگان، باید محافظت از عموم مردم، بهره‌مند کردن آنان از مهارت‌ها، دانش و تجربه و رفاه بیماران باشد.

علاوه بر این باید تعدادی از موضوعات دیگر که ممکن است مشکل‌ساز باشند را در نظر بگیریم. اولین موضوع، مربوط به نظریه‌ی مشورتی «خدمات غیرضروری» است که می‌گوید: «دندان‌پزشکی که خدمات غیرضروری را پیشنهاد یا انجام می‌دهد، کاری غیراخلاقی انجام داده است.» دندان‌پزشکی که قصد دارد درباره درمان بیمار نظر بدهد، برای اجتناب از قرار دادن او در معرض اشعه‌ و گرفتن عکس رادیولوژی غیرضروری، باید با بیمار یا با دندان‌پزشک اول او ارتباط بگیرد تا ببیند آیا عکس‌های مورد نیاز را قبلاً گرفته است یا خیر و در صورتی که عکس‌ها موجود بود، دندان‌پزشک اول باید آن‌ها را در اختیار او قرار دهد.

موضوع دومی که باید مورد توجه قرار گیرد، خودداری از اظهارنظرهای تحقیرآمیز نسبت به دندان‌پزشک قبلی بیمار است. نظریه مشورتی که به «انتقاد منصفانه» مربوط است می‌گوید: «بیماران باید بدون اینکه درباره درمان‌های دندان‌پزشکی قبلی خود صحبت تحقیرآمیزی بشنوند، از وضعیت فعلی سلامت دهان خود آگاه شوند.» نظریه‌ی مشورتی که صفت «منصفانه» را معنی می‌کند، می‌گوید: «اختلاف عقاید درباره درمان ارجح، نباید به گونه‌ای به بیمار منتقل شود که درمان دیگری را بی‌ارزش و اشتباه توصیف کند. مواردی وجود دارد که تشخیص اینکه اظهارنظرها منصفانه هستند یا خیر سخت است. به هر حال موضوع مهم این است که دندان‌پزشک از اظهارنظرهای غیرمنصفانه‌ و تحقیرآمیز خودداری کند. با این حال لازم به تذکر است اگر نظراتی بیان شوند که پشتوانه‌ای نداشته باشند و بنابراین منصفانه نباشند، می‌توانند در مراجع قضایی علیه گوینده مورد استفاده قرار گیرند.»

با توجه به بخش‌هایی از کد ADA که به آن‌ها اشاره شد، دندان‌پزشکان باید سؤالات زیر را از خود بپرسند:

  • آیا تبلیغ تمام شرایط، جوانب و الزامات مرتبط با خدمات رایگان را به وضوح بیان می‌کند؟
  • بعد از اینکه که یک نظر درمانی می‌دهم، اگر بیمار پیش از من به دندان‌پزشک مراجعه کرده باشد، او را دوباره نزد همان دندان‌پزشک می‌فرستم؟
  • بعد از مشاوره دادن به بیمار، آیا بر اساس آنچه باور دارم بهترین گزینه برای اوست طرح درمان پیشنهاد می‌دهم یا هدفم متقاعد کردن بیمار به مراجعه به من به جای دندان‌پزشک فعلی خودش است؟ آیا طرح درمان را بر اساس آنچه بیمار می‌خواهد بشنود ارائه می‌دهم؟
  • آیا هنگام مشاوره دادن به بیمار، با هدف فراخواندن او به مطب خودم، تکنولوژی‌ها و طرح ‌درمان‌هایی را به او پیشنهاد می‌دهم که به بیماران دیگر پیشنهاد نمی‌کنم؟
  • آیا هنگام معاینه بیمار، به‌خصوص اگر از میزان امکانات مطب دندان‌پزشک فعلی او آگاه باشم، وقت را به نشان دادن امکانات و مزایای مطب خودم اختصاص می‌دهم؟ اگر چنین است آیا بخشی از هدفم برای گذاشتن چنین تبلیغی همین است؟
  • آیا تبلیغاتم، شخص من و قیمت‌هایی که اعلام کرده‌ام را به شیوه‌ای فریبنده و غلط به مخاطب نشان می‌دهد؟
  • آیا قبل از اینکه بیمار را ببینم به او می‌گویم عکس‌هایش را از دندان‌پزشک قبلی بگیرد یا برای اینکه ارتباطش را با او قطع کند یا خودم از بیمار هزینه عکس دریافت کنم چنین چیزی را از او نمی‌خواهم؟
  • آیا اظهارات غیرمنصفانه و تحقیرآمیزی نسبت به نظرات و درمان‌های دندان‌پزشک فعلی بیمار بیان می‌کنم تا او را بر آن دارم ارتباطش را با دندان‌پزشک خود خاتمه دهد و نزد من بیاید؟

مشورت دادن به بیمار یا تبلیغ آن به خودی خود کار غیراخلاقی نیست و بیماران در انتخاب دندان‌پزشک مورد نظر خود آزاد هستند. با این حال، برخی اقدامات مانند زیر سؤال بردن یک دندان‌پزشک به شکل غیرمنصفانه، انجام درمان‌ها و آزمایش‌های غیرضروری یا فریب در هزینه‌ها، مهارت‌ها و تجربه‌ها غیراخلاقی است. تنها خود دندان‌پزشک است که نیت خود را می‌داند و امید است دندان‌پزشکان راه درست که در آن سلامت دهان عموم مردم و رفاه بیماران در اولویت است را در پیش گیرند.

*«گاهِ اخلاق» توسط اعضاء شورای اخلاق، امور قضایی و آئین‌نامه انجمن دندان‌پزشکی آمریکا با همکاری ژورنال این انجمن تهیه شده است.

گاهِ اخلاق: ۱۹ پاسخ به چالش‌های اخلاقی دندانپزشکی توسط شورای اخلاق، امور قضایی و آئین‌نامه انجمن دندان‌پزشکی آمریکا ترجمه و تنظیم متن توسط گروه رسانه‌ای دندانه آرشیو مقالات گاه اخلاق سؤال: به تازگی متوجه شده‌ام تعدادی از دندان‌پزشکان در تبلیغ خود ذکر می‌کنند که مشاوره درمانی رایگان ارائه می‌دهند. تصور من این است که این …

Our Whatsapp